زندگینامه و ترجمه بخشی از اراده الحیاة ابوالقاسم شابی

شابی شاعر انقلابی و دردمند تونسی است که تنهاترین تنهائیهایش غم واندوه اوست و قلبش اکنده از عشق و محبت است و انچه دروجود او موج می زند دوستس او به مردم است . او بیشتر از آنکه نگران سرنوشت و آینده خویش باشد , قلبش برای آینده ملت و مردمش می تپد . او می خواهد که بر ستم گران بشورد و قلم تنها سلاحی است که در دست دارد . لذا خواسته های درونی خویش را با زبان شعر بیان می دارد ...

وی در روستای شابه در منطقه جرید واقع در جنوب تونس در سال 1909 میلادی پا به عرصه وجود گذاشت . اصول اولیه زبان و ادبیات را نزد پدر, که قاضی و از مشایخ دین بود , آموخت .سپس وارد (جامع زیتونه ) که از مدارس علمی مشهور آن روز به شمار میرفت شد و پس از پایان تحصیلات مقدماتی در رشته حقوق به تحصیل پرداخت ولی اشتیاق و علاقه او به ادبیات مجال عمل در میدان حقوق را به او نداد .پس به سرودن شعر روی آورد و بعد از چندی به گروه (اپولو ) پیوست که آن که انجمنی متشکل از شعرا و ادبا بود که اعتقاد به تغییر بنیادی شعر سنتی و کلاسیک داشتند .

اما هنوز بیش از 25 بهار از زندگی را پشت سر نگذاشته بود که تسلیم قضای الهی شد ودر اثر بیماری قلبی چشم از جهان فرو بست . وی با آنکه عمر کوتاهی داشت , آثار شعری و نثری زیادی به جای گذاشته است که مهمترین آنها مجموعه (اغانی الحیاه ) و تحقیقی با عنوان ( الخیال الشعری عند العرب ) می باشد .

اینک قسمتی از قصیده (اراده الحیاه ) او را با ترجمه فارسی می آوریم :

( اراده الحیاه )

اذا الشعب یوماًاراد الحیاه فلا بد ان یستجیب القدر

و لابد للیل ان ینجلی و لابد للقید ان ینکسر

ومن لم یعانقه شوق الحیاه تبخر فی جوها واندثر

کذالک قالت فی الکائنات و حدثنی روحها المستتر

و دمدمت الریح بین الفجاج و فوق الجبال و فوق الشجر

(( اذا ما طمحت الی غایه لبست المتی و خلعت الخدر

ولم اتخوف و عور الشعاب و لاکبه اللهب المستعر

ومن لا یحب صعود الجبال یعیش ابد الهر بین الحفر ))...

انگاه که مردم (زندگی را بخواهند سرنوشت ناگذیر است که به خواسته های آنها گردن نهد .

پس تاریکیها ناچار زدوده می شود و بند ها بی شک در هم می شکنند.

اما آن کس که شوق زندگی او را در آغوش نگیرد در فضای زندگی نابود می شود و از بین می رود.

این سخنی است که تمامی موجودات عالم و روح نهفته آنها با من در میان نهادند.

و باد در میان دره ها و بر فراز کوهها و زیر درختان این سرود را بر لب داشت :

(( آن زمان که برای رسیدن به هدفی گام بر می دارم سوار بر مرکب آرزوها می شوم و ترس را به گوشه ای می افکنم .

از راه دشوار و سنگلاخ بلندیها نمی هراسم و از شعله های سوزان آتش واهمه ای ندارم

کسی که از صعود بر بلندای کوه بترسد , برای همیشه در درون حفره ها خواهد زیست ))

آشنایی با شعرای معاصر عرب : ترجمه و نگارش عبدالعلی ال بویه

لنگرودی لز مجله رشد ص 38 و ص 39